Echte duurzaamheid

Echte duurzaamheid

Als je dit leest ben je waarschijnlijk iemand die het belangrijk vindt om goed te leven. Met goed leven bedoel ik doen wat goed is voor jezelf en de wereld om je heen. In de loop der eeuwen is de westerse mens door alle 'vooruitgang' een beetje vergeten wat dat is: Anno 2014 zijn er meer mensen met overgewicht en welvaartsziekten dan ooit, terwijl de andere helft van de wereldbevolking in honger en armoede leeft. Natuurlijke bronnen worden uitgeput terwijl steeds meer westerse mensen overgewicht meedragen alsof ze ieder moment in winterslaap kunnen gaan. Alles moet steeds makkelijker gaan, maar ondertussen wordt het voor de huidige en komende generaties steeds moeilijker. Weinig mensen realiseren zich wat de invloed is van hun eigen inactieve leefstijl op de wereld om hen heen.

Duurzaamheid en leefstijl
Duurzaamheid is een actueel maatschappelijk thema maar tot nu toe heeft de aandacht zich vooral beperkt tot hoe we het ecosysteem minder kunnen belasten door zuiniger met energie en natuurlijke bronnen om te gaan. Aan de invloed van een inactieve leefstijl op de planeet wordt nog weinig aandacht besteed, terwijl het natuurlijk geen toeval is dat de manier waarop mensen met hun lichaam omgaan niet veel beter is dan hoe ze met de aarde omgaan. Alsof ons innerlijk ecosysteem los zou kunnen staan van het grote ecosysteem, waar alles wat ons lichaam in en uit gaat uiteindelijk vandaan komt en weer in terecht komt.

Duurzaamheid is actueler dan ooit maar dat het bij onszelf moet beginnen, dringt niet echt door tot de persoon die een sigaret opsteekt om erover te discussiëren. Om de aarde te herstellen moeten we allereerst onszelf herstellen. De medicijnen die ons beter moeten maken terwijl we nooit ziek hadden hoeven worden, maken ons niet echt gezonder maar komen wel allemaal in het ecosysteem terecht. Het eten dat we kopen, dat zonder enkel respect voor dier en natuur geproduceerd wordt en vol chemicaliën zit, maakt ons en de aarde verder ziek. Hoeveel mensen beseffen dat ze voor meer dan 70% uit water bestaan als ze voor de zoveelste keer op een dag koffie, frisdrank en alcohol doorslikken? Het misleidende is dat we denken dat we individueel niet zo’n verschil kunnen maken terwijl het feitelijk de meest effectieve manier is om een verschil te maken. In de stijl van Ghandi zou ik zeggen ‘Be the ecological change you wanna see in the world’. Het gaat niet alleen om duurzaamheid, het gaat om een duurzame leefstijl.

Om onszelf en de aarde duurzamer te maken moeten we teruggaan naar datgene waarvoor we van nature gemaakt zijn: regelmatig intensief bewegen, niet meer eten dan noodzakelijk en leven volgens een natuurlijk ritme. Waarom? Omdat dat voor een maximale gezondheid en een minimale belasting van ons lichaam en onze planeet zorgt. Maar we doen het omgekeerde en gaan constant tegen de natuur in… Als het om bewegen gaat bewegen we steeds minder en steeds minder intensief. We eten als we geen honger hebben omdat we weinig energie hebben en eten niet als we wel honger hebben omdat we geen tijd hebben. We gebruiken koffie om wakker te blijven en alcohol om te ontspannen, doen de lichten aan of het geluid harder om niet te gaan slapen, etc. We gedragen ons constant alsof ons lichaam niet tot de natuur behoort omdat we in een onnatuurlijke wereld leven, maar ons lichaam is niets anders dan natuur.

Naar een duurzame leefstijl
Meer en intensiever bewegen is het beste vertrekpunt om duurzamer te gaan leven. Zonder voldoende beweging kan een lichaam zich namelijk niet gezond ontwikkelen of gezond blijven. De natuurlijke reactie van ons lichaam op bewegen is vooruitgang, de natuurlijke reactie op inactiviteit is achteruitgang. Lichamelijke inactiviteit kan ons dan ook compleet ontregelen. Bewegen voorkomt en vermindert een scala aan aandoeningen en welvaartsziekten. Als we meer bewegen eten we automatisch minder (je leest het goed) en gezonder, gebruiken we op de langere termijn minder medicijnen en chemicaliën, vervuilen we minder en besparen we energie. Bewegen levert altijd meer energie op dan het kost (wat weleens vergeten wordt), geeft ons een voldaan gevoel, werkt stressverminderend en doet ons alles weer in perspectief zien. Ik heb nog nooit iemand na een training horen zeggen dat hij of zij spijt had te hebben meegedaan.

Ik vraag me af of we iets kunnen bedenken dat onze tijd meer waard is dan bewegen. En daarom is het zo jammer om te horen dat mensen geen tijd hebben om te trainen. Ze hebben namelijk eigenlijk geen tijd om niet te trainen! Alleen al in Nederland stevenen miljoenen mensen af op tientallen jaren van wekelijkse bezoeken aan huisarts, apotheek, ziekenhuis en fysio tengevolge van hun inactieve leefstijl. Tel bij al die tijd de verkorting van iemands levensverwachting op en de conclusie is snel gemaakt dat bewegen helemaal geen tijd kost maar juist tijd oplevert.

Wijlen leiderschapsgoeroe Stephen Covey legt in zijn bestseller The Seven Habits of Highly Effective People uit hoe je minstens 5% van je tijd zou moeten besteden aan zelfvernieuwing en het in stand houden van je ‘productiecapaciteit’, in plaats van maar te produceren en te produceren totdat je jezelf opbrandt. Hij gebruikt de analogie van een houthakker die met een botte zaag een boomstam aan het doorzagen is en op de vraag waarom hij niet even stopt om de zaag te slijpen, antwoordt: ‘Ik heb geen tijd om te slijpen, ik moet doorzagen’.

We staan allemaal voor dezelfde keuze: een leefstijl die onze genetische zwakten boven brengt en de wereld om ons heen verder verziekt of een leefstijl die onze sterkten boven brengt en de wereld gezonder maakt. Kiezen voor het laatste is kiezen voor echte duurzaamheid.

Door: Xavier Martins Dias - oprichter/eigenaar Akademia en drs/master Inspanningsfysiologie en Gezondheidkunde m.b.t. Bewegen